İnternetten korsan müzik ve film indirmeyi engellemek için ağır önlemler geliyor. Fransa ve İngiltere’den sonra Türkiye de korsan indirmede sorumluluğu internet servis sağlayıcılarına vermeye hazırlanıyor. Kanunda yapılması planlanan değişiklikle yasalara aykırı olarak müzik ve film dosyası indirenlerin internet erişimi askıya alınacak.
Müzik yapımcıları, bu yıl başında uygulamaya geçmesi beklenen yasanın yetişmediğini, ancak mart ayı sonunda tamamlanacağını söylüyor. 5101 Sayılı yasa ile yapılan değişiklikten sonra ses kayıtlarını yasadışı indirenlere karşı mücadele başlayacak.

Sarkozy yazdı

Türkiye’de de internet servis sağlayıcıları yasadışı indirmeden sorumlu tutulacak. Bu şekilde film, müzik, yada oyun indirenlerin tüm internet trafiği engellenecek. Fransa’daki yasaya göre internetten müzik ve film indiren kullanıcılar tespit edildikten sonra iki kez elektronik posta yoluyla uyarılıyor. Eğer kullanıcı bu uyarıları ciddiye almazsa internet abonelikleri mahkeme kararıyla iki aydan 1 yıla kadar iptal ediliyor. Türkiye’de de aynı uygulamanın mart ayında Meclis’ten geçmesi bekleniyor.
Söz konusu uygulamayı dünyada ilk kez Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy başlattı. Bu nedenle yasa ‘Sarkozy yasası’ olarak anılıyor. Sarkozy, uygulamayı Fransız kültürünün yok olmaması için kendisi kaleme aldı. Fransız lider internetin Fransız kültürünü ve yaratıcı endüstrisini yok ettiğini düşünüyor.

MÜ-YAP Başkanı Bülent Forta, Türkiye’nin AB ile eşleşme projesi ile bu yasanın da uygulanmaya başlayacağını söyledi. Şuan Kültür Bakanlığı’nın üzerinde çalıştığı yasa Fransa’daki yasaya benziyor. Yasa ile internetten uyarı sistemi uygulamaya konuluyor.

Albüm satışı dip yaptı

Sektör ve Sony Music’i konuştuğumuz Sony Music Türkiye Genel Müdür Şemsettin Göktaş, Türkiye’de 2003 yılından bu yana yerli ve yabancı albüm satışlarının sürekli düştüğünü söylüyor. Türkiye’de 2003 yılında 39.7 milyon adet olan yerli ve yabancı albüm satışı 2009’da 11.52 milyon adede indi. Bu düşüşün en büyük nedeni modası geçen kaset teknolojisiydi. 2003’te 26 milyon civarında kaset üretilirken bu rakam 2009’da 700 bine kadar indi. Göktaş, Türkiye’de albüm satışlarının bu kadar düşmesini ‘kasetten CD’ye geçişte devreye giren ADSL yaygınlaşmasına bağlıyor.

Araya ADSL girdi!

Göktaş, şimdi fiyatı düşürerek tüketicileri CD alma alışkanlığı kazandırmaya çalıştıklarını söylüyor. Göktaş, “Dönüm noktası 2004 yılıydı. ADSL’de TTNet’in 500 bin abonesi vardı. Şuan sadece TTNet’in 6 milyon kullanıcısı var. 12 milyon hane olduğu kabul edilirse evlerin yarısında internet var. Biz internete çok entegre olmuş bir ülkeyiz. İnternet kafeler çok yaygın, kablosuz internete kolay ulaşılıyor ve laptop satışları patladı. Bunların tümü albüm satışını düşürdü. Kasetten CD’ye dönemeden araya internet girdi” dedi.

İnternet trafiği durdu

Korsan müzik işinin eskiden polisiye olduğunu belirten Göktaş, “Artık internette korsanlar çok daha kolay bulunuyor. Fransa’daki uygulamadan sonra hem fiziki hem de dijital albüm satışları arttı” diye konuşuyor.
İsveç de Fransa gibi internet servis sağlayıcılarını sorumlu hale getirdi. Uygulamanın başladığı ilk gün internet trafiği yüzde 45 oranında düştü. Uygulamadan sonraki dönemde de CD ve internetten yasal müzik indirme gelirleri tavan yaptı. İngiltere, İtalya ve Yunanistan da bu uygulamayla ilgili çalışmalara başladı.

‘Yasal indirme artacak’

Göktaş, müzik endüstrisinde dünyanın dijital ortamda satılan mp3’lere kaydığını söylüyor. Şemsettin Göktaş’a göre Türkiye’de de yasal müzik satışı yapan Turkcell’in işi artacak, Vodafone ve Avea bu alana daha çok yatırım yapacak. Yasa geçtiğinde albüm satışlarında yüzde 35 olması beklenen daralmanın yüzde 10’a ineceği belirtiliyor. Göktaş, bu düzenlemeyle müzik piyasasının canlanacağını ve daha kaliteli hale geleceğini savunuyor.
Göktaş, Türkiye’de albüm sayısının 5 binden 3 bine düşmesini de bu duruma örnek gösteriyor.

CD de bitecek mi?

Dünyada fiziki albümün geleceği konusunda iki farklı senaryo bulunuyor. Bunlardan biri albümlerin flashdisk ya da mikro kartların içinde satılması. Bu uygulama 2007 yılından bu yana bazı yapımcılar tarafından yapılıyor. Ancak CD’nin de bazı kesimler tarafından alınmaya devam edileceği söyleniyor.

Göktaş, ikinci senaryonun ise fiziksel satışın biteceğini söylediğini belirtiyor. Göktaş, “Bence azalacak ama bitmeyecek. İnsanların sahiplik duygusu albüm satışlarını bitirmeyecek. Müzik şirketleri kendi seçimini yapacak” diyor.

MÜ-YAP korsan müzik indireni görüyor

Müzik yapımcılarının meslek birliği olan MÜ-YAP, yaptığı yazılım yatırımıyla korsan müzik indiren kullanıcıları görebiliyor. Kullanıcıların IP adreslerini gören MÜ-YAP herhangi bir yasal düzenleme olmadığı için korsan müzik indirmeye müdahale edemiyor. Ancak MÜ-YAP müdahale edememesine rağmen geçen yıl test amaçlı olarak 100 kişiye uyarı mektubu gönderdi. MÜ-YAP Başkanı Bülent Forta, “Şu an bizim koruduğumuz içerikleri indirenlerin çok büyük bölümünü görüyoruz. Türkiye’de ADSL kullanım gerekçesinin yüzde 70-80’ini yasadışı müzik, film ve oyun indirenler oluşturuyor. Kalan yüzde 20’lik kısmı ise şirketler kullanıyor” diyor.

Forta’nın verdiği bilgiye göre Türkiye’de yaklaşık 6 milyon ADSL abonesi olduğu dikkate alındığında 4.5 milyon abonenin yasadışı müzik, film ve oyun indirdiği anlaşılıyor.

‘En uygun fiyat Türkiye’de’

Sony Music, 12 Ocak’ta yabancı müzik albümlerinde ‘Süper Fiyat’ kampanyası başlattı. Britney Spears’ın ‘Singles Collection’, Leona Lewis’in ‘Echo’ ve Rod Steward’ın ‘Soulbook’ adlı yeni albümleri yeni versiyonlarıyla 14.90 TL’den satışa sunuldu. Şimdi de Michael Jackson, Alicia Keys, Kings Of Leon, Celine Dion, Bob Dylan, Eros Ramazotti gibi ünlü sanatçıların daha önce yayınlanmış albümlerinin de ‘Süper Fiyat’ versiyonları raflarda. Şemsettin Göktaş, Doğu Avrupa, Türkiye ve Yunanistan’a yönelik ucuz fiyat stratejisinin İtalya’da da başladığını söyledi. Yabancı albümlerin yerli ile aynı fiyata inmesini kartonla değiştirilen albüm ambalajı sağladı. Göktaş, Türkiye’deki fiyatın kampanyanın uygulandığı ülkeler arasında en uygunu olduğunu belirtti.

En çok Jackson sattı

Göktaş, Sony Music Türkiye’nin en çok sattığı alümün bu ay sonunda Michael Jackson’ın ‘This Is It’ albümü olacağını söyledi.

Jackson’ın ölümünden önce Türkiye’de neredeyse hiç albümünün satılmadığını hatırlatan Göktaş, “Geçen yıl 31 Aralık’a kadar toplam 30 bin albüm satıldı” dedi. Sony Music Türkiye’nin albümü şimdiye kadar Türkiye’de en çok satan yabancı sanatçısı 200 bin albümle Ricky Martin oldu. Martin’i 110 bin adetle içinde Titanic filminin müziğinin bulunduğu Celine Dion albümü izledi.

Avrupa nasıl cezalandırıyor?

Avrupa’da müzik indirenlere de yükleyenlere de ağır cezalar kesiliyor. Avrupa ülkelerinde cezalar şöyle:

Almanya: Alman Mahkemeleri yasadışı yükleme (uploading) ve indirme (downloading) ile ilgili indirilen veya yüklenen dosya sayısına göre ceza veriyor. Şimdiye kadar verilen para cezaları 150 ile 1800 avro arasında. Hatta bazı davalarda 35 saate kadar çalışma mahkûmiyeti bile veriliyor.

İtalya: 2004’te yürürlüğe giren İtalyan Ceza Kanunu’na göre, kanuna aykırı müzik dosyalarının indirilmesine 154 avroluk idari para cezası veriliyor. Ticari kazanç olmadan kanuna aykırı yüklemede (uygun hale getirme), ceza 2065 avroya kadar çıkıyor. Ticari amaç için kanuna aykırı yükleme ise üç yıla kadar hapisle cezalandırılıyor.

İsveç: İsveç Kanunlarına göre, kanuna aykırı indirme ve yükleme, telif hakkı yasasına göre, hem iki yıldan uzun olmayan hapis cezasıyla hem de para cezasıyla cezalandırılıyor.

İngiltere: İngiltere yasalarına göre müzik, film gibi dosyaların kanuna aykırı yüklenmesi (uploading), suç olarak nitelendirilmiş ve iki yıla kadar hapis ve sınırsız para cezası ile de yaptırıma bağlanmış.